БЮДЖЕТКЕ АЛТЫ АЙДА 500 МЛРД ТЕҢГЕДЕН АСТАМ САЛЫҚ ТҮСКЕН
Кез келген аймақтың экономикалық әлеуеті мен әлеуметтік тұрақтылығы ең алдымен бюджет түсімдерінің тиянақтылығымен өлшенеді. Әсіресе Түркістан облысы үшін әрбір жиналған салық пен кедендік төлем өңірдегі инфрақұрылымды жаңартуға, жаңа әлеуметтік нысандар тұрғызуға және елдің тұрмыс сапасын арттыруға бағытталатын негізгі қаржы көзі саналады. Бұл ретте салықтық жинауды жақсарту мен көлеңкелі айналымға тосқауыл қою мәселесі мемлекеттік органның негізгі басымдығына айналғаны байқалады.
Жуырда өткен арнайы брифингте Түркістан облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаментінің басқарма басшысы Сәуле Шырынбекова аймақтың фискалдық көрсеткіштері туралы тоқталып, атқарылған жұмыстардың есебін ұсынды. Оның мәліметінше, ағымдағы жылдың алғашқы алты айында өңірдегі мемлекеттік бюджетке 517,5 миллиард теңге көлемінде салық түсіп, бекітілген жоспар 101,7 пайызға орындалған. Өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда бюджет кірісі 56,8 миллиард теңгеге артып, оң серпін көрсетті. Бұл көрсеткіштер өңірдегі кәсіпкерлік белсенділіктің артқанын ғана емес, сонымен бірге салықтық әкімшілендірудің тиімді жүргізіліп жатқанын да аңғартады. Сала маманының баяндауынша, цифрлық бақылау мен әкімшілендіру тетіктерін жетілдіру нәтижесінде бюджетке 6 миллиард теңгеден астам қосымша кіріс көзі анықталып, мемлекет қазынасына құйылған. Бұл қосымша қаржының қалыптасуына бірнеше бағыттағы жұмыстар серпін берді. Алдымен, камералдық бақылау шаралары арқылы 2 миллиард теңге өндірілсе, жер қойнауын пайдаланушыларды әкімшілендіру есебінен 500 миллион теңге бюджетке бағытталды. Сондай-ақ кедендік бақылау мен қосылған құн салығын әкімшілендіру бағытында 2,9 миллиард теңге, ал өндірістік емес төлемдерді тиісті реттеу нәтижесінде 1,7 миллиард теңге қосымша түсім қамтамасыз етілді.
Әрине, бюджет түсімдерін арттыру тек салық жинаумен шектелмейді. Көлеңкелі экономикамен күресу және шекара аймағындағы заң бұзушылықтардың алдын алу — өңірлік мемлекеттік кірістер органдарының басты міндеттерінің бірі. Өйткені Түркістан облысы транзиттік-логистикалық жағынан маңызды шекаралық аймақта орналасқан. Жыл басынан бері кедендік бақылау барысында есірткі заттарын заңсыз тасымалдаудың 27 дерегі, мұнай өнімдерін заңсыз сыртқа әкетудің 77 оқиғасы және шетел валютасын заңсыз алып өтудің 3 дерегі анықталып, жолы кесілді. Сонымен қатар, ішкі нарықта жүргізілген рейдтік іс-шаралар барысында 667 салықтық құқық бұзушылық тіркеліп, тиісті шаралар қолданылды. Бүгінгі таңда фискалдық жүйенің заманауи талабы — азаматтарға қызмет көрсетудің қолайлылығы мен ашықтығын қамтамасыз ету. Осы бағытта облыстық кірістер департаменті мемлекеттік қызметтердің қолжетімділігін арттыруға баса мән беріп отыр. Жарты жыл ішінде өңір тұрғындарына 900 мыңнан астам мемлекеттік қызмет көрсетілсе, соның 99 пайызы электронды форматта ұсынылған. Мұндай көрсеткіш бұрынғыдай ұзын-сонар кезектен арылып, салық төлеушілердің уақытын үнемдеуге әрі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін төмендетуге мүмкіндік береді. Осымен бірге, жаңа Салық кодексінің талаптарын тұрғындар мен бизнес өкілдеріне түсіндіру бойынша да ауқымды ағартушылық жұмыстар атқарылуда. Кәсіпкерлерді қолдау мақсатында ұйымдастырылған «Халық бухгалтері» акциясы аясында 56 іс-шара өтіп, 5 мыңға жуық салық төлеушіге тегін кеңес берілді. Жалпы алғанда, салық және кеден заңнамасындағы өзгерістерді түсіндіру бағытында 10 мыңнан астам іс-шара өткізіліп, арнайы байланыс орталығы арқылы 20 мыңнан астам азаматтың өтініші жан-жақты қаралған.
Жалпы алғанда, Түркістан облысындағы мемлекеттік кірістер саласының алғашқы жартыжылдықтағы жұмысы фискалдық бақылау мен сервистік қолдаудың үйлесім тапқанын көрсетеді. Салықтық әкімшілендіруді цифрландыру, азаматтардың қаржылық сауаттылығын арттыру және заңсыз айналымға тосқауыл қою шаралары аймақтың экономикалық қауіпсіздігі мен тұрақты дамуын қамтамасыз етудің кепілі болып қала бермек.
