ЖҮГЕРІНІ ТЕРЕҢ ӨҢДЕЙТІН ІРІ ЗАУЫТ САЛЫНУДА
Түркістан облысы бүгінде индустриялық дамудың даңғыл жолына түсіп, агроөнеркәсіп саласын әртараптандыруда мүлдем жаңа, соны кезеңге батыл қадам басты. Өңірде ірі инвестициялық жобалар бірінен соң бірі жүйелі түрде жүзеге асып, аймақтың өндірістік қуаты күн санап күшейіп келеді. Осы қатардағы еңселі де ауқымды бастамалардың бірегейі — Шардара ауданындағы индустриалды аймақ аумағында құрылысы қарқынды жүріп жатқан «Казкрахмал» крахмал-сірне зауыты. Бұл алып нысан — өңірдің индустриялық және аграрлық әлеуетін бір арнаға ұштастыра отырып, отандық экономиканың жаңа серпінді драйверіне, алтын арқауына айналатын бірегей жоба ретінде бағалануда.
Қазіргі таңда зауыт аумағындағы жұмыс қызу. Жобаның алғашқы аяқ алысы сәтті болып, шикізатты қабылдау, кептіру және сақтау кешендері толықтай іске қосылды. Бүгінде мұнда өндірістік қуаттарды өмірге енгізу және қоршаған ортаға залал келтірмейтін, заман талабына сай қалдықсыз өңдеу технологиясын қолдану жұмыстары қызу жүргізіліп жатыр. Кәсіпорын іске қосылғанда тек қана бір бағытпен шектеліп қалмайды. Зауытта жоғары сапалы крахмал, сірне, тағамдық глюкоза, мальтоза сиропы, жүгері майы, глютен, мал азығына таптырмас кебек және түйіршіктелген құрамажемді қоса алғанда, жалпы саны 20-дан астам өнім түрін шығару жоспарланған. Ең бастысы — өндіріс конвейерінде тек қана табиғи, генетикалық түрлендірілмеген, таза отандық жүгері пайдаланылатын болады.
Ағымдағы жылдың соңына дейін толық қуатында іске қосылатын бұл өнеркәсіптік жоба — жүгеріні терең өңдеуге бағытталған Қазақстан тарихындағы ең ірі әрі амбициясы жоғары бастамалардың бірі. Жоба толық аяқталып, зауыттың көрігі лаулаған кезде, кәсіпорын жылына 150 мың тонна алтын түстес жүгеріні қабылдап, одан 26 түрлі жоғары сұранысқа ие өнім шығаруға мүмкіндік алады. Бұл — тек өндіріс көлемін құрғақ есеппен арттыру емес, ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеу арқылы қосылған құнды еселеу, яғни экономикалық тиімділікті көтеру деген сөз. Демек, біз бұрынғыдай шикізатты сыртқа арзанға экспорттаумен шектелмей, өз топырағымызда дайын өнім шығару арқылы ел қазынасын еселейтін боламыз. Жалпы инвестициялар көлемі 35 миллиард теңгені құрайтын бұл алып кәсіпорынның өнімдері ішкі нарықтың сұранысын толық өтеп қана қоймай, Азия мен Еуропаның дамыған елдерінде де үлкен сұранысқа ие болады деп күтілуде. Осылайша, бұл қадам Қазақстанның жаһандық деңгейдегі экспорттық әлеуетін арттырып, Түркістан өңірінің халықаралық инвестициялық тартымдылығын жаңа белеске көтереді.
Түркістан облысы бүгінде инвестиция тарту бойынша республикада көш бастап тұрғаны белгілі. Бұл бағытта облыс әкімі Нұралхан Көшеровтің жіті бақылауымен және тікелей қолдауымен жүйелі жұмыстар атқарылып, мемлекет тарапынан ірі жобаларға барынша жағдай жасалуда. Өңірдегі индустриалды аймақтар мен арнайы экономикалық аймақтардың әлеуеті өте тиімді пайдаланылып, соның нәтижесінде жаңа өндіріс орындары жаңбырдан кейінгі саңырауқұлақтай бой көтеруде. Осы үрдістің шыңы ретінде «Казкрахмал» зауыты тек Қазақстан ғана емес, тұтас Орталық Азия өңіріндегі жүгеріні терең өңдеу саласындағы ең ірі, ең заманауи және қарқынды дамып келе жатқан алпауыт өндірістердің біріне айналады. Кәсіпорынның өндірістік қуаттылығы болашақта тағы да екі есеге ұлғайтылып, жылына 300 мың тоннаға дейін жеткізілмек. Бұл ауқым зауытқа әлемнің 100-ден астам халықаралық ірі серіктестерімен еркін жұмыс істеуге, жаһандық нарықта өз брендін қалыптастыруға жол ашады.
Аталған инвестициялық жоба екі кезең бойынша жүйелі іске асырылуда. Бірінші кезең аясында жүгеріні қабылдау, кептіру және сақтау сияқты іргелі инфрақұрылымы сәтті қалыптастырылса, екінші кезеңде толыққанды терең өңдеу зауытының негізгі ғимараттарының құрылысы аяқталуға жақын. Дегенмен, мұндай алып зауытты тоқтаусыз жұмыспен қамтамасыз ету үшін тұрақты шикізат базасын қалыптастыру — бүгінгі күннің ең өзекті мәселесі. Осыған байланысты облыс басшылығының бастамасымен аймақта жүгері егіс алқаптарын барынша ұлғайту бағытында нақты, нәтижелі жұмыстар қолға алынды. Қазіргі таңда Шардара, Жетісай және Мақтаарал аудандарында жаңа құнарлы алқаптар игеріліп, аграрлық секторды әртараптандыруға барынша басымдық берілуде. Бұл ауылдағы диқандардың да өнімін еш қиындықсыз, нарықтық жоғары бағамен тікелей зауытқа өткізіп, табысын еселеуіне жасалған үлкен қамқорлық.
